เป็นวันสำคัญวันหนึ่งในพระพุทธศาสนา คำว่า “มาฆบูชา” มาจากคำว่า “มาฆปุณณมีบูชา” หรือ
“มาฆบูรณมีบูชา”
คำว่า “มาฆะ” เป็นชื่อของดาวฤกษ์กลุ่มหนึ่ง ซึ่งโคจรเข้ามาอยู่ในราศีการโคจรของโลกในเดือน 3
ทางจันทรคติเรียกว่า “มาฆมาส” ในราวเดือนกุมภาพันธ์ ทางสุริยคติ เรียกชื่อประเพณีมาฆะนี้ว่า วันมาฆะบ้าง
มาฆบูรณมีบ้าง วันมาฆบูชาบ้าง วันจาตุรงคสันนิบาตบ้าง ซึ่งหมายถึงการบูชาในเพ็ญเดือน 3
พระจันทร์เสวยมาฆฤกษ์
กลุ่มดาวมาฆะเป็นดาวฤกษ์กลุ่มหนึ่งในจักรวาล โหราจารย์สมัยก่อนเรียกว่า เป็นกลุ่มดาวที่อยู่ใน ราศีสิงห์ มีชื่อเรียงตามลำดับหมวดฤกษ์ที่ ๑๐ เรียกว่า
“ทลิทโทฤกษ์”
ในวันมาฆบูชานี้ ชาวพุทธจะพากันนำดอกไม้ ธูป เทียน ไปวัดใกล้บ้าน กราบพระรัตนตรัยแล้ว ภิกษุที่เป็นประธานสงฆ์จะกล่าวคำบูชาพระพุทธคุณ เนื่องในวันมาฆะบูชา เป็นพระบาลีและคำแปลจนจบเรื่องราวของพระพุทธเจ้า ประชาชนเปล่งวาจาว่าตามจนจบ แล้วลงไปสู่ลานที่จะเวียนเทียน จุดธูปเทียนและเดินปทักษิณเวียนเทียน 3 รอบ
ในขณะที่เดินนั้น ให้กล่าวคำว่า พุทโธๆ หรือใช้คำว่า ปทักขิณังๆ ก็ได้ เมื่อเดินได้รอบหนึ่งให้หยุดหันหน้าเข้าหาพระประธาน ยกมืออภิวาทหนหนึ่งแล้วเดินรอบที่สอง ที่สามตามลำดับ ครบสามรอบแล้วนำธูปเทียนดอกไม้ไปสักการะ ณ สถานที่อันควร